Analiza Podstawy programowej

Podstawa programowa zawiera ogólne cele i zadania edukacji w Polsce. Jest dokumentem, na którym opierają się wszystkie programy nauczania i wychowawcze realizowane w szkole. Zadania zawarte w Podstawie programowej zostały zgrupowane w trzech kategoriach: zadania w zakresie nauczania, kształcenia umiejętności i wychowania. Celem niniejszej analizy jest wyłonienie spośród nich zadań związanych z technologią informacyjną. Jako kryterium wyboru przyjęto (wg):

• sformułowania, które zawierają odniesienia do TI i do komputerów oraz zawierają pojęcia, określenia środków i narzędzi, wiążące się z edukacją informatyczną;
• sformułowania odnoszące się do różnych aspektów informacji, o których wiadomo, że obecnie lub w najbliższej przyszłości będą wymagały posłużenia się technologią informacyjną;
• treści i zadania, które - gdy użyje się TI - mogą przyczynić się do zwiększenia kompetencji uczniów w zakresie TI oraz edukacji informatycznej;
• treści i działania, których edukacyjne cele mogą być wspomagane środkami i narzędziami TI, jako pomocami dydaktycznymi.

W zakresie nauczania szkoła powinna zapewnić uczniom:

1. "Naukę poprawnego i swobodnego wypowiadania się, pisania i czytania ze zrozumieniem." Uważam, że zadanie to może obejmować wszystkie formy, w tym korzystanie z edytorów tekstu, umiejętnością czytania nie tylko tekstu drukowanego, rozumienie tekstów nie tylko ogólnych, ale posługiwanie się swobodne również językiem TI.
2. "Poznawanie wymaganych pojęć i zdobywanie rzetelnej wiedzy na poziomie umożliwiającym co najmniej kontynuację nauki na następnym poziomie kształcenia." Dotyczy to również pojęć z zakresu TI i wiedzy, która będzie potrzebna do prawidłowego funkcjonowania w społeczeństwie informacyjnym.
3. "Dochodzenie do rozumienia, a nie tylko do pamięciowego opanowania przekazywanych treści". Dla zrozumienia treści nauczania istotną wagę mają modele. Upowszechnienie TI - to również coraz więcej programów modelujących otaczający nas świat. Przykładem takiego programu dostępnego dla dzieci jest program "Jak to działa".
4. "Rozwijanie zdolności dostrzegania różnego rodzaju związków i zależności (przyczynowo - skutkowych, funkcjonalnych, czasowych i przestrzennych itp.)." Związki i zależności otaczającego nas świata mogą dotyczyć również czynności związanych z obsługą urządzeń TI, gier dydaktycznych itp.
5. "Rozwijanie zdolności myślenia analitycznego i syntetycznego". Wiele treści nauczania w programie informatyki (algorytmy, elementy programowania) kształtuje tę zdolność.
6. "Traktowanie wiadomości przedmiotowych, stanowiących wartość poznawczą samą w sobie, w sposób integralny, prowadzący do lepszego rozumienia świata, ludzi i siebie". Zintegrowanie TI z dydaktyką przedmiotową, uniwersalność metod TI musi powodować integrację wiedzy ucznia, pogłębianie wiedzy dzięki jej dostępności w rozproszonych źródłach to również lepsze rozumienie świata.
7. "Poznawanie zasad rozwoju osobowego i życia społecznego" - może odbywać się dzięki poznaniu zasad korzystania z Internetu, współużytkowania komputerów w szkole, przepisów dotyczących netetykiety, czy prawa autorskiego.
8. "Poznawanie dziedzictwa kultury narodowej postrzeganej w perspektywie kultury europejskiej" - tu nośnikiem może być szeroko rozumiana TI, np. programy multimedialne, DVD.

Podsumowując: w każdym z zadań szkoły w zakresie edukacji można znaleźć powiązania z TI, bądź przez treści, metody, oprogramowanie czy nośnik informacji w postaci cyfrowej.
Prowadząc podobną analizę w zakresie umiejętności osiąganych przez ucznia dzięki szkole, bądź działań wychowawczych szkoły można znaleźć wiele niejawnych odniesień do TI. Integruje się ona z naszym życiem w coraz większym stopniu (m. in. urządzenia TI stosowane są w sklepach, bankach, itp), musi więc integrować się z procesem edukacji.
W Podstawie programowej w edukacji przedmiotowej fizycznej można również znaleźć odniesienia do TI.

Wśród celów edukacyjnych:

• prezentowanie wyników własnych obserwacji, eksperymentów i przemyśleń;
• poznawanie podstawowych praw opisujących przebieg zjawisk fizycznych i astronomicznych w przyrodzie;
• wykorzystanie wiedzy fizycznej w praktyce życia codziennego.

Wśród zadań szkoły:

• stworzenie możliwości prowadzenia doświadczeń fizycznych;
• zapoznanie z metodami obserwowania, badania i opisywania zjawisk fizycznych i astronomicznych;
• kształcenie umiejętności krytycznego korzystania ze źródeł informacji,
• ukazanie znaczenia odkryć w naukach przyrodniczych dla rozwoju cywilizacji.