Wprowadzenie w epokę

Z czasów starożytnych pozostało niewiele źródeł pisanych, z których możemy czerpać wiedzę o tej ciekawej epoce, w której ukształtowała się nasza kultura. Nieliczne oryginalne pisma cudem przetrwały kataklizmy, wojny, pożary oraz czasy prześladowań myśli. Źródłem naszej wiedzy są także pisma doksografów (tych, którzy odtwarzali poglądy starożytnych uczonych), komentarze do starożytnych autorów, Historia Herodota oraz sztuki trzech wielkich ówczesnych tragików - Sofoklesa, Ajschylosa, Eurypidesa oraz komediopisarza Arystofanesa.

Historia grecka rozpoczyna się ok 700 r. p.n.e.. Od początku VI w. do późnych lat V w. p.n.e. trwa złoty wiek Grecji - wtedy to nastąpił rozkwit myśli greckiej na polu literatury, sztuki, nauk ścisłych oraz filozofii. W V wieku p.n.e. Ateny były państwem demokratycznym. Wysoko ceniono tu wolność, tolerancję oraz dociekliwość intelektualną. Złoty wiek dobiegł końca, kiedy Ateny zostały pokonane przez Spartę w wojnie peloponeskiej (431-404 p.n.e.). Wojna okazała się tak niszcząca, że żadne z państw nie zdołało się po niej podźwignąć.

Ówczesna Grecja była narodem żeglarzy i kupców. Ożywiony handel przyniósł greckim miastom nie tylko dostatek, lecz był okazją do zapoznania się z wiedzą i umiejętnościami innych ludów. Spotkanie z obcymi kulturami otwierało również nowe horyzonty duchowe. To właśnie tu zrodziła się filozofia, na wybrzeżach Morza Śródziemnego w Jonii (Azja Mniejsza) i w Italii Południowej (tzw. Wielka Grecja). To tam znaleźli się ludzie, którzy odchodząc od mitologicznego wyjaśniania świata zacząli szukać racjonalnych zasad tłumaczących porządek świata i miejsce w nim człowieka. Byli to filozofowie.